भारत यश कृषी इतिहास

भारतात हरित क्रांतीच्या यशामध्ये कोणाचे योगदान महत्त्वाचे आहे?

1 उत्तर
1 answers

भारतात हरित क्रांतीच्या यशामध्ये कोणाचे योगदान महत्त्वाचे आहे?

0
हरित क्रांतीच्या यशामध्ये अनेक व्यक्ती आणि संस्थांचे योगदान आहे, त्यापैकी काही प्रमुख व्यक्ती आणि त्यांचे योगदान खालीलप्रमाणे:
  • डॉ. एम. एस. स्वामीनाथन:
  • भारतातील हरित क्रांतीचे जनक म्हणून डॉ. एम. एस. स्वामीनाथन यांना ओळखले जाते. त्यांनी उच्च उत्पादन देणाऱ्या (high-yielding varieties - HYV) गव्हाच्या आणि तांदळाच्या वाणांचा विकास आणि प्रसार करण्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली.
    योगदान:

    1. उच्च उत्पादन देणाऱ्या वाणांचा विकास.
    2. शेतकऱ्यांना मार्गदर्शन आणि प्रशिक्षण.
    3. कृषी धोरणांच्या निर्मितीमध्ये सहभाग.

  • नॉर्मन बोरलॉग:
  • नॉर्मन बोरलॉग हे एक कृषीशास्त्रज्ञ होते आणि त्यांना 'हरित क्रांतीचे जनक' मानले जाते. त्यांनी गव्हाच्या उच्च उत्पादन देणाऱ्या वाणांचा विकास केला, ज्यामुळे जगभरातील अनेक देशांमध्ये अन्न उत्पादन वाढण्यास मदत झाली.
    योगदान:

    1. गव्हाच्या उच्च उत्पादन देणाऱ्या वाणांचा विकास.
    2. भारताला गव्हाच्या उत्पादनात आत्मनिर्भर बनण्यास मदत.

  • सी. सुब्रमण्यम:
  • सी. सुब्रमण्यम हे भारताचे तत्कालीन कृषी मंत्री होते. त्यांनी हरित क्रांतीला प्रोत्साहन देण्यासाठी महत्त्वपूर्ण धोरणे तयार केली आणि त्यांची अंमलबजावणी केली.
    योगदान:

    1. कृषी धोरणांचे निर्माण आणि अंमलबजावणी.
    2. शेतकऱ्यांना प्रोत्साहन देण्यासाठी योजनांची सुरुवात.

  • इतर शास्त्रज्ञ आणि कृषी संस्था:
  • अनेक कृषी शास्त्रज्ञांनी आणि संस्थांनी हरित क्रांतीमध्ये मोलाची भर घातली. त्यांनी विविध पिकांचे उच्च उत्पादन देणारे वाण विकसित केले आणि शेतकऱ्यांना नवीन तंत्रज्ञान शिकवले.
    उदाहरणे:

    1. भारतीय कृषी संशोधन संस्था (Indian Agricultural Research Institute - IARI).
    2. विविध राज्यांतील कृषी विद्यापीठे.

या व्यक्ती आणि संस्थांच्या एकत्रित प्रयत्नांमुळे भारतात हरित क्रांती यशस्वी झाली आणि अन्नसुरक्षा प्राप्त करणे शक्य झाले.

उत्तर लिहिले · 23/3/2025
कर्म · 5220

Related Questions

छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पुतळ्याचे तोंड उत्तर दिशेलाच का असते?
शीतयुद्ध नंतरच्या कालखंडातील परिमाणाचा अभ्यास स्पष्ट करा?
अण्णाभाऊ साठे रशियालाच का गेले होते?
कार्ल आणि भाजे लेण्यांमध्ये लेण्यांच्या संबंधीची माहिती विशद करा?
वेरुळ (एलोरा) येथील ब्राह्मणी (हिंदू) लेण्यांचे वर्णन करा.?
प्राचीन भारतीय इतिहासामध्ये नाणे शास्त्राचे योगदान स्पष्ट करा?
मध्ययुगीन काळातील राज्यकर्त्यांनी (बादशहांनी) विनिमयात आणलेल्या नाण्यांविषयी चर्चा करा.