• अर्थ: SEBC हा वर्ग सामाजिक आणि शैक्षणिक आधारावर मागासलेला आहे.
• आधार: SEBC मध्ये जात आणि शिक्षण या दोन्ही गोष्टी विचारात घेतल्या जातात.
• उद्देश: या वर्गांना शिक्षण आणि सरकारी नोकऱ्यांमध्ये आरक्षण देणे, जेणेकरून त्यांना सामाजिक समानता प्राप्त होईल.
• उदाहरण: महाराष्ट्रात मराठा समाजाला SEBC अंतर्गत आरक्षण देण्यात आले होते.

• अर्थ: ESBC हा वर्ग आर्थिक आणि सामाजिक आधारावर मागासलेला आहे.
• आधार: ESBC मध्ये आर्थिक दुर्बलता आणि सामाजिक मागासलेपण हे निकष असतात.
• उद्देश: गरीब आणि सामाजिकदृष्ट्या मागासलेल्या लोकांना आर्थिक मदत करणे आणि त्यांना विकासाच्या संधी उपलब्ध करून देणे.
• उदाहरण: केंद्र सरकारने EWS (Economically Weaker Section) साठी १०% आरक्षण दिले आहे, जे ESBC चा एक भाग आहे.

SEBC प्रामुख्याने जात आणि शिक्षण यावर आधारित आहे, तर ESBC आर्थिक दुर्बलता आणि सामाजिक मागासलेपणावर आधारित आहे.