मूल्यमापनाची सर्वसाधारण तत्त्वे : मूल्यमापन म्हणजे केवळ वेगवेगळी साधने तयार करून त्यांच्या साहाय्याने मिळविलेले वृत्त नव्हे. ती एक प्रक्रिया असून उद्योगधंद्यांमध्ये ज्या हेतूने विचार करतात, तसाच विचार शिक्षणामध्येही करणे आवश्यक मानले जाते. उदा., या व्यवहारामध्ये कोणती गुंतवणूक करण्यात आलेली आहे, या व्यवहारातील प्रक्रियेचे स्वरूप काय आहे, तसेच या प्रक्रियेचे फलित कोणते आहे अशा हेतूने विचार करणे शिक्षणामध्येही आवश्यक असते.

बाह्य मूल्यमापन: बाह्य मूल्यमापन म्हणजे संस्थेच्या बाहेरच्या व्यक्ती किंवा संस्थेद्वारे केलेले मूल्यमापन.

हे मूल्यमापन खालील गोष्टींसाठी केले जाते:

• शैक्षणिक संस्था आणि कार्यक्रम (Educational institutes and programs)
• आरोग्य सेवा (Health services)
• इतर संस्था (Other organizations)

बाह्य मूल्यमापनाचा उद्देश:

• संस्थेची गुणवत्ता सुधारणे (Improve the quality of an organization)
• संस्थेची कार्यक्षमता वाढवणे (Increase the efficiency of an organization)
• संस्थेची जबाबदारी निश्चित करणे (Fix the responsibility of an organization)

बाह्य मूल्यमापनामुळे संस्थेतील त्रुटी आणि सुधारणा करण्याची आवश्यकता असलेले क्षेत्र ओळखण्यास मदत होते.

अधिक माहितीसाठी काही उपयुक्त स्रोत:

• राष्ट्रीय मूल्यांकन आणि accreditation परिषद (NAAC)
• विद्यापीठ अनुदान आयोग (UGC)