ग्रंथ आणि ग्रंथालय
सामाजिक_शास्त्र
लिखाण
इतिहास
मनुस्मृती हा ग्रंथ कोणी लिहिला व कशासाठी लिहिला? यामुळे समाजाचे भले होणार का?
2 उत्तरे
2
answers
मनुस्मृती हा ग्रंथ कोणी लिहिला व कशासाठी लिहिला? यामुळे समाजाचे भले होणार का?
3
Answer link
मनुस्मृती हा एक प्राचीन भारतीय हिंदू धर्मशास्त्र विषयक ग्रंथ आहे. ब्रिटीश काळात इ.स.१७९४ इंग्रजी भाषेत भाषांतर झालेला हा सर्वात पहिला ग्रंथ असून याच्यावरूनच ब्रिटिशांनी हिंदू कायदा तयार केला.
मनुस्मृती
मनुस्मृतीच्या आज ५० हून अधिक प्रती उपलब्ध असून त्यातील कोलकाता येथील इ.स.१८ व्या शतकातील प्रत अधिकृत मानली जाते. मनुस्मृतीतील छंदबद्ध रचनेवरून ती इ.स.पू.२ रे शतक ते इ.स.३ रे शतक या काळातील असावी. मनुस्मृती हे मनु आणि भृगु यांतील धर्मावरील संवाद आहे. यात कर्तव्ये, आचार, गुण, नियम v अधिकार इ. बाबतीत चर्चा आहे. मनुस्मृतीचा प्रसार भारताबाहेर म्यानमार, थाईलंड, कंबोडिया आणि इंडोनेशिया मध्ये देखील झाला होता. मनुस्मृतीला मानव धर्मशास्त्र असेही ओळखले जाते.
मनुस्मृती मध्ये अस्पृश्य, शूद्र व स्त्रियांबद्दल अन्यायकारक कायदे/श्लोक सुद्धा आहेत.
मनुस्मृती
मनुस्मृतीच्या आज ५० हून अधिक प्रती उपलब्ध असून त्यातील कोलकाता येथील इ.स.१८ व्या शतकातील प्रत अधिकृत मानली जाते. मनुस्मृतीतील छंदबद्ध रचनेवरून ती इ.स.पू.२ रे शतक ते इ.स.३ रे शतक या काळातील असावी. मनुस्मृती हे मनु आणि भृगु यांतील धर्मावरील संवाद आहे. यात कर्तव्ये, आचार, गुण, नियम v अधिकार इ. बाबतीत चर्चा आहे. मनुस्मृतीचा प्रसार भारताबाहेर म्यानमार, थाईलंड, कंबोडिया आणि इंडोनेशिया मध्ये देखील झाला होता. मनुस्मृतीला मानव धर्मशास्त्र असेही ओळखले जाते.
मनुस्मृती मध्ये अस्पृश्य, शूद्र व स्त्रियांबद्दल अन्यायकारक कायदे/श्लोक सुद्धा आहेत.
0
Answer link
मनुस्मृती: लेखन आणि उद्देश
मनुस्मृती हा प्राचीन भारतातील एक महत्त्वाचा ग्रंथ आहे. हा धर्मशास्त्र आणि कायदा यांवर आधारित आहे.
लेखक:
- मनुस्मृती कोणी लिहीली याबद्दल निश्चित माहिती नाही, परंतु परंपरेनुसार, हे मनु महाराजांनी लिहिले आहे असे मानले जाते.
- काही विद्वानांच्या मते, हा ग्रंथ वेगवेगळ्या काळात वेगवेगळ्या लेखकांनी लिहिला आहे.
उद्देश:
- मनुस्मृतीचा मुख्य उद्देश धर्म, कायदा, आणि समाजातील लोकांचे आचरण कसे असावे याबद्दल मार्गदर्शन करणे हा होता.
- वर्णाश्रम व्यवस्था,rules, कर्तव्ये, आणि न्यायव्यवस्था यांविषयी नियम सांगणे.
समाजावर परिणाम:
मनुस्मृतीमुळे समाजात अनेक बदल झाले, त्यापैकी काही खालीलप्रमाणे:
- सकारात्मक परिणाम:
- यामुळे समाजात एक प्रकारची व्यवस्था निर्माण झाली.
- कायदे आणि नियमांमुळे लोकांना मार्गदर्शन मिळाले.
- नकारात्मक परिणाम:
- मनुस्मृतीत वर्णव्यवस्थेचे सखोल वर्णन आहे, ज्यामुळे समाजात भेदभाव वाढला.
- स्त्रिया आणि शूद्रांना समान अधिकार देण्यात आले नाही, ज्यामुळे सामाजिक असमानता वाढली.
आजच्या काळात मनुस्मृती पूर्णपणे स्वीकारणे योग्य नाही, कारण:
- आधुनिक समाज समानता आणि न्याय यावर आधारित आहे.
- मनुस्मृतीतील काही विचार आधुनिक मूल्यांच्या विरोधात आहेत.
त्यामुळे, मनुस्मृतीचा अभ्यास ऐतिहासिक दृष्टिकोनातून करणे महत्त्वाचे आहे, पण त्यातील अन्यायकारक विचार स्वीकारणे योग्य नाही.
अधिक माहितीसाठी: