"विवाह" हे व्यक्तिंममधील नाते संबध (नाते) निर्माण करणारे सामाजिक बंधन अथवा कायदेशीर करार होय. विवाह संस्था संस्कृती आणि उपसंस्कृतीस अनुलक्षून विवीध पद्धतीने व्य्क्ती अंतर्गत नाते ,सहसा जवळकीचे आणि लैंगिक मान्य करते.अशा संबधास विवाह म्हणतात , आणि जी प्रक्रिया किंवा समारंभ या नात्याची सुरूवात करून देतो त्यास लग्न असे म्हणतात, व या नात्यास लग्न गाठ असे संबोधले जाते. लग्न हे दोन व्यक्तीमध्ये नसून त्यामध्ये दोन परिवार जोडले जातात. लग्न हे पवित्र बंधन आहे.
नागरिक खालील पैकी एक अथवा अनेक कारणांकरिता लग्न करतातः कायदेशिर, सामाजिक भावनिक, अर्थकारण, आध्यात्मिक, व धार्मिक. त्यामध्ये जमवलेले, पारिवारिक दायित्वातुन करणे होय.
दोन भिन्नलिंगी व्यक्तींनी संततीची प्राप्ती आणि तिचे संगोपन करण्याच्या उद्देशाने, तसेच समाजाच्या मान्यतेने स्थिर आणि सातत्यापूर्ण लैंगिक जीवन जगण्यासाठी, कायदेशीर दृष्ट्या आवश्यक व समाजमान्य विधींचे पालन करून कौटुंबिक जीवनाची केलेली सुरुवात म्हणजे विवाह होय आणि या विविध विधींचा तसेच संबंधित सामाजिक आणि सांस्कृतिक प्रथांचा समुच्च्य म्हणजे विवाहसंस्था होय.