आरोग्य
आपल्या लिंगावर फंगल इन्फेक्शन झाले असल्यास, त्वरित डॉक्टरांचा सल्ला घेणे महत्त्वाचे आहे. कोणताही घरगुती उपाय करण्यापूर्वी किंवा स्वतःहून औषधे घेण्यापूर्वी डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे, कारण यावर योग्य निदान आणि उपचार केवळ वैद्यकीय व्यावसायिकच देऊ शकतात.
पुरुषांच्या जननेंद्रियामध्ये बुरशीजन्य संसर्ग (मेल यीस्ट इन्फेक्शन) सामान्य आहे. याला बॅलेनाइटिस (Balanitis) असेही म्हटले जाते. हा संसर्ग कॅन्डिडा अल्बिकन्स (Candida albicans) नावाच्या बुरशीमुळे होतो, जी सहसा त्वचेवर असते; परंतु तिची वाढ जास्त झाल्यास संसर्ग होऊ शकतो.
पुरुषांमध्ये बुरशीजन्य संसर्गाची (यीस्ट इन्फेक्शन) काही सामान्य लक्षणे:
- लिंगाच्या टोकाला खाज सुटणे किंवा चिडचिड होणे.
- लालसरपणा, पुरळ किंवा लाल ठिपके येणे.
- वेदना किंवा लघवी करताना जळजळ होणे.
- पांढरा, कॉटेज चीजसारखा स्त्राव.
- लिंगावरील त्वचा कोरडी होऊन सोलणे.
- पुढची त्वचा (foreskin) मागे खेचण्यात अडचण.
- लिंगाला सूज येणे किंवा दुखणे.
बुरशीजन्य संसर्गाची कारणे:
- अयोग्य स्वच्छता.
- अनियंत्रित मधुमेह.
- प्रतिजैविकांचा (antibiotics) वापर, ज्यामुळे शरीरातील चांगल्या बॅक्टेरियाचे संतुलन बिघडते.
- कमकुवत रोगप्रतिकारशक्ती.
- घट्ट किंवा ओलसर कपडे घालणे, ज्यामुळे उबदार आणि ओलसर वातावरण निर्माण होते.
- महिला जोडीदाराला बुरशीजन्य संसर्ग असल्यास आणि असुरक्षित लैंगिक संबंध ठेवल्यास पुरुषालाही संसर्ग होऊ शकतो.
उपचार आणि प्रतिबंध:
डॉक्टरांच्या सल्ल्यानुसार अँटी-फंगल क्रीम लावणे किंवा बुरशीविरोधी गोळ्या घेणे आवश्यक असू शकते. काहीवेळा वारंवार संसर्ग होत असल्यास डॉक्टर सुंता (circumcision) करण्याचा सल्ला देऊ शकतात.
प्रतिबंधात्मक उपायांमध्ये खाजगी भाग स्वच्छ आणि कोरडा ठेवणे, सुती कपडे वापरणे आणि मधुमेहासारख्या स्थितीचे व्यवस्थापन करणे यांचा समावेश आहे.
लक्षात ठेवा, ही माहिती केवळ सामान्य मार्गदर्शनासाठी आहे. अचूक निदान आणि योग्य उपचारांसाठी डॉक्टरांना भेटणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. स्वतः उपचार करण्याचा प्रयत्न करू नका.
व्हेंटिलेटरवर असलेल्या रुग्णाची प्रक्रिया ही एक गुंतागुंतीची वैद्यकीय प्रक्रिया असते, ज्यामध्ये रुग्णाच्या फुफ्फुसांना आधार देण्यासाठी यांत्रिक उपकरणाचा वापर केला जातो. व्हेंटिलेटर (ज्याला 'जीवनरक्षक यंत्र' असेही म्हणतात) रुग्णाला श्वास घेण्यास मदत करते किंवा रुग्णाच्या वतीने श्वास घेते. यामुळे रुग्णाच्या शरीरात ऑक्सिजन पोहोचतो आणि कार्बन डायऑक्साइड बाहेर काढला जातो.
व्हेंटिलेटरवरील रुग्णाची सामान्य प्रक्रिया खालीलप्रमाणे असते:
- रुग्णाला व्हेंटिलेटरची गरज कधी भासते?
- जेव्हा रुग्णाची फुफ्फुसे नीट काम करत नाहीत किंवा श्वास घेण्यास खूप त्रास होतो.
- तीव्र श्वसन विकार (उदा. न्यूमोनिया, ARDS, COPD चा तीव्र झटका).
- मेंदूला झालेली इजा किंवा स्ट्रोकमुळे श्वास नियंत्रित करण्याची क्षमता कमी होणे.
- मोठ्या शस्त्रक्रियेनंतर, जेव्हा शरीर रिकव्हर होत असते.
- गंभीर दुखापत किंवा आजारामुळे शरीरात खूप अशक्तपणा येणे.
- इंट्यूबेशन (Intubation):
- व्हेंटिलेटर सुरू करण्यापूर्वी, बहुतेकदा रुग्णाला इंट्यूबेट (intubate) करावे लागते. यामध्ये, एक लवचिक नळी (एंडोट्रॅशियल ट्यूब - ETT) रुग्णाच्या तोंडातून श्वासनलिकेपर्यंत (windpipe) टाकली जाते. यामुळे व्हेंटिलेटरद्वारे हवा थेट फुफ्फुसात पोहोचते.
- ही प्रक्रिया करण्यासाठी रुग्णाला भूल (sedation) दिली जाते.
- व्हेंटिलेटर जोडणे आणि सेटिंग्ज (Connecting to Ventilator and Settings):
- इंट्यूबेशननंतर, ही नळी व्हेंटिलेटर मशीनला जोडली जाते.
- डॉक्टर आणि श्वसनोपचार तज्ञ (Respiratory Therapists) रुग्णाच्या गरजेनुसार व्हेंटिलेटरची सेटिंग्ज (उदा. श्वासोच्छवासाची गती, हवेचा दाब, ऑक्सिजनचे प्रमाण) काळजीपूर्वक सेट करतात. ही सेटिंग्ज रुग्णाच्या स्थितीनुसार वेळोवेळी बदलली जातात.
- रुग्णाची स्थिती:
- व्हेंटिलेटरवर असताना बहुतेक रुग्णांना शांत झोपेसाठी किंवा अस्वस्थता कमी करण्यासाठी उपशामक (sedative) औषधे दिली जातात, कारण नळीमुळे किंवा मशीनमुळे त्यांना त्रास होऊ शकतो.
- काही रुग्णांना स्नायू शिथिल करणारी (muscle relaxants) औषधे देखील दिली जातात, ज्यामुळे ते मशीनशी संघर्ष करत नाहीत आणि उपचार अधिक प्रभावी ठरतात.
- सतत निरीक्षण (Continuous Monitoring):
- व्हेंटिलेटरवरील रुग्णावर २४ तास लक्ष ठेवले जाते. यामध्ये हृदयगती, रक्तदाब, ऑक्सिजनची पातळी, श्वासोच्छ्वास, शरीराचे तापमान आणि फुफ्फुसाचे कार्य यांवर सतत लक्ष ठेवले जाते.
- रक्तातील वायूंचे (blood gases) नियमितपणे परीक्षण केले जाते, ज्यामुळे ऑक्सिजन आणि कार्बन डायऑक्साइडचे प्रमाण तपासले जाते.
- इतर उपचार:
- रुग्णाला नळीद्वारे (feeding tube) किंवा शिरेवाटे (IV) पोषण दिले जाते.
- फुफ्फुसात जमा झालेला कफ आणि स्राव बाहेर काढण्यासाठी सक्शनिंग (suctioning) केले जाते.
- संक्रमण टाळण्यासाठी काळजी घेतली जाते आणि आवश्यकतेनुसार प्रतिजैविके (antibiotics) दिली जातात.
- रुग्णाला बेडसोर्स (bedsores) टाळण्यासाठी आणि रक्ताभिसरण सुधारण्यासाठी नियमितपणे स्थिती बदलली जाते. काहीवेळा फिजिओथेरपी देखील केली जाते.
- व्हेंटिलेटरवरून काढण्याची प्रक्रिया (Weaning off the Ventilator):
- जेव्हा रुग्णाची स्थिती सुधारते आणि फुफ्फुसे स्वतःहून काम करण्यास तयार होतात, तेव्हा त्यांना हळूहळू व्हेंटिलेटरवरून काढले जाते. या प्रक्रियेला 'वीनिंग' (weaning) म्हणतात.
- यामध्ये व्हेंटिलेटरचा सपोर्ट हळूहळू कमी केला जातो आणि रुग्णाला स्वतःहून श्वास घेण्यास प्रोत्साहन दिले जाते.
- वीनिंग प्रक्रिया यशस्वी झाल्यावर, नळी काढली जाते (extubation).
- एक्सट्यूबेशननंतरची काळजी (Post-Extubation Care):
- नळी काढल्यानंतर रुग्णावर काही काळ बारीक लक्ष ठेवले जाते, जेणेकरून श्वासोच्छ्वासाची कोणतीही समस्या उद्भवणार नाही याची खात्री केली जाते.
- काही रुग्णांना श्वासोच्छ्वासासाठी थोडा काळ ऑक्सिजन सपोर्ट (उदा. नाकावाटे ऑक्सिजन) दिला जातो.
व्हेंटिलेटरवर असणे ही एक गंभीर स्थिती असते आणि त्यासाठी रुग्णाला गहन उपचार युनिटमध्ये (Intensive Care Unit - ICU) अनुभवी डॉक्टर्स आणि नर्स यांच्या सततच्या देखरेखीखाली ठेवले जाते.
तुमच्या पत्नीला एक मूल झाल्यावर पुन्हा गर्भधारणा होत नसेल, तर याला 'सेकंडरी इनफर्टिलिटी' (Secondary Infertility) असे म्हणतात. हे अनेक जोडप्यांमध्ये दिसून येते आणि याची अनेक कारणे असू शकतात. योग्य निदान आणि उपचारांसाठी डॉक्टरांचा सल्ला घेणे खूप महत्त्वाचे आहे.
मणक्याचे दुखणे हे एक सामान्य आरोग्य समस्या आहे, ज्याची अनेक कारणे असू शकतात. ही काही प्रमुख कारणे आहेत:
- स्नायूंना ताण किंवा अस्थिबंधांना दुखापत: जड वस्तू उचलल्याने, अचानक चुकीची हालचाल केल्याने किंवा जास्त व्यायाम केल्याने पाठीच्या स्नायूंना आणि अस्थिबंधांना ताण येऊ शकतो, ज्यामुळे तीव्र वेदना होतात.
- डिस्क बाहेर येणे किंवा फाटणे (स्लिप डिस्क): मणक्यातील दोन हाडांच्या (कशेरुका) मध्ये असलेल्या गादीसारख्या डिस्क (मृदु कूर्चा) त्यांच्या जागेवरून सरकल्यास किंवा फाटल्यास जवळच्या नसांवर दाब येतो, ज्यामुळे तीव्र वेदना होतात, ज्या पायांपर्यंतही पसरू शकतात (सायटिका).
- संधिवात (आर्थरायटिस): पाठीच्या कण्यातील सांध्यामध्ये होणारा संधिवात (उदा. ऑस्टिओआर्थरायटिस, स्पॉन्डिलायटिस) हे देखील मणक्याच्या दुखण्याचे एक सामान्य कारण आहे. यामुळे मणके कडक होतात आणि वेदना होतात.
- ऑस्टिओपोरोसिस (हाडे ठिसूळ होणे): हाडे ठिसूळ झाल्यामुळे मणक्यातील हाडांना फ्रॅक्चर होण्याचा धोका वाढतो, ज्यामुळे तीव्र वेदना होऊ शकतात.
- पाठीच्या कण्यातील विकृती: पाठीच्या कण्यात जन्मापासून काही विकृती असल्यास (उदा. स्कोलियोसिस - मणक्याचा आकार 'C' किंवा 'S' सारखा होणे) मणक्यावर असमान दाब पडतो, ज्यामुळे दुखणे होऊ शकते.
- चुकीची बसण्याची किंवा उभी राहण्याची स्थिती (Poor Posture): दीर्घकाळ चुकीच्या स्थितीत बसल्याने किंवा उभे राहिल्याने मणक्यावर अतिरिक्त ताण येतो, ज्यामुळे दुखणे सुरू होते.
- लठ्ठपणा: अतिरिक्त वजनामुळे मणक्यावर, विशेषतः पाठीच्या खालच्या भागावर जास्त दाब पडतो, ज्यामुळे दुखण्याची शक्यता वाढते.
- व्यायामाचा अभाव: पुरेसा व्यायाम न केल्यास पाठीचे स्नायू कमकुवत होतात, ज्यामुळे मणक्याला योग्य आधार मिळत नाही आणि दुखणे होऊ शकते.
- तणाव आणि चिंता: मानसिक तणावामुळे शरीरातील स्नायू आखडतात, विशेषतः पाठीचे स्नायू, ज्यामुळे दुखणे वाढू शकते.
- काही आजार: काही वेळा किडनी स्टोन, ट्यूमर किंवा इतर काही आजारांमुळेही पाठीत दुखू शकते, पण ही कारणे तुलनेने दुर्मिळ असतात.
- वाढते वय: वयानुसार, मणक्यातील डिस्क आणि सांधे झिजतात, ज्यामुळे दुखण्याची शक्यता वाढते.
जर तुम्हाला मणक्याचे दुखणे वारंवार होत असेल किंवा तीव्र स्वरूपाचे असेल, तर डॉक्टरांचा सल्ला घेणे महत्त्वाचे आहे.
शरीरावर गाठ (लंप) येणे ही एक सामान्य गोष्ट असली तरी, 'चांगले ठिकाण' असे काहीही नसते.
कोणतीही नवीन गाठ किंवा शरीरावर असलेली गाठ ज्यामध्ये बदल होत आहेत (उदा. आकार, रंग, वेदना) याची तपासणी डॉक्टरांकडून करून घेणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. गाठींचे अनेक प्रकार असू शकतात, त्यातील काही सामान्य प्रकार खालीलप्रमाणे आहेत:
- लिपोमा (Lipoma): चरबीच्या पेशींचा एक निरुपद्रवी गोळा, जो त्वचेखाली असतो आणि सहसा मऊ असतो.
- सिस्ट (Cyst): द्रवपदार्थाने भरलेली एक निरुपद्रवी पिशवी.
- सूज आलेले लिम्फ नोड्स (Swollen Lymph Nodes): संसर्ग किंवा इतर कारणांमुळे लिम्फ नोड्स सुजू शकतात, विशेषतः मान, काख किंवा जांघेमध्ये.
- फायब्रोमा (Fibroma): तंतुमय ऊतींची निरुपद्रवी वाढ.
- हर्निया (Hernia): शरीराचा एखादा भाग त्याच्या सामान्य जागेतून बाहेर येतो, ज्यामुळे फुगवटा दिसतो.
- कर्करोगाच्या गाठी (Cancerous Lumps): काही गाठी कर्करोगाच्या असू शकतात आणि त्यांना तातडीने वैद्यकीय तपासणीची आवश्यकता असते.
यापैकी कोणती गाठ आहे, हे केवळ डॉक्टरच तपासणी करून आणि आवश्यक असल्यास काही चाचण्या (उदा. बायोप्सी, अल्ट्रासाऊंड) करून निश्चित करू शकतात. त्यामुळे, शरीरावर कुठेही गाठ जाणवल्यास, शक्य तितक्या लवकर डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.
दारू पिणे (अल्कोहोल सेवन) हा एक वैयक्तिक निर्णय आहे आणि त्याचे फायदे आणि तोटे दोन्ही आहेत.
मी तुम्हाला थेट 'प्या' किंवा 'पिऊ नका' असे सांगू शकत नाही, कारण हा तुमच्या आरोग्यावर, जीवनशैलीवर आणि वैयक्तिक मूल्यांवर आधारित निर्णय असतो. तथापि, मी तुम्हाला काही माहिती देऊ शकेन, ज्यामुळे तुम्हाला योग्य निर्णय घेण्यास मदत होईल:
दारू पिण्याचे काही संभाव्य नकारात्मक परिणाम:
- आरोग्यावर परिणाम: दारूचे जास्त सेवन यकृत (liver) खराब करू शकते (उदा. फॅटी लिव्हर, सिरोसिस), स्वादुपिंड (pancreas) खराब करू शकते, उच्च रक्तदाब (high blood pressure), हृदयविकार (heart disease), आणि काही प्रकारच्या कर्करोगाचा (cancer) धोका वाढवू शकते.
- मानसिक आरोग्य: दारू नैराश्य (depression) आणि चिंता (anxiety) वाढवू शकते. यामुळे झोपेच्या समस्या (sleep problems) देखील निर्माण होऊ शकतात.
- व्यसन: अल्कोहोलचे जास्त आणि नियमित सेवन केल्याने व्यसन (addiction) लागू शकते, ज्यामुळे शारीरिक आणि मानसिक अवलंबित्व वाढते.
- सामाजिक आणि आर्थिक परिणाम: दारूमुळे कौटुंबिक समस्या, कामावर परिणाम, आर्थिक नुकसान आणि कायद्याशी संबंधित अडचणी येऊ शकतात.
- इतर धोके: दारू पिऊन गाडी चालवणे (drunk driving) हे अत्यंत धोकादायक आहे आणि यामुळे अपघात होऊ शकतात.
दारू पिण्याचे काही संभाव्य सकारात्मक किंवा सामाजिक पैलू (अतिशय प्रमाणात सेवन केल्यास):
- सामाजिक संबंध: काही लोकांसाठी, सामाजिक प्रसंगी दारू पिणे हे सामाजिक संबंध दृढ करण्यासाठी आणि आराम वाटण्यासाठी एक माध्यम असू शकते.
- तणाव कमी करणे: काही जणांना दारूमुळे तात्पुरता तणाव कमी झाल्यासारखे वाटू शकते (परंतु हे दीर्घकाळात तणाव वाढवते).
महत्वाचे मुद्दे:
- जर तुम्ही दारू पिण्याचे ठरवले, तर मध्यम प्रमाणात (moderation) पिणे खूप महत्वाचे आहे. याचा अर्थ महिलांसाठी दिवसातून एक पेग आणि पुरुषांसाठी दिवसातून दोन पेगपेक्षा जास्त नाही.
- काही लोकांना दारू अजिबात पिणे सुरक्षित नसते, जसे की गर्भवती महिला, विशिष्ट औषधे घेणारे लोक, यकृताचा आजार असलेले लोक किंवा ज्यांना अल्कोहोलचे व्यसन आहे.
- जर तुम्हाला तुमच्या आरोग्याबद्दल चिंता असेल, तर दारू पिण्यापूर्वी तुमच्या डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.
शेवटी, हा तुमचा वैयक्तिक निर्णय आहे. तुमच्या आरोग्यासाठी काय चांगले आहे, याचा विचार करा आणि त्यानुसार निर्णय घ्या.
तुमच्या पत्नीला लैंगिक संबंधांमध्ये (सेक्स) रस कमी वाटत असेल, तर हे अनेक जोडप्यांना अनुभवायला मिळणारी एक सामान्य समस्या आहे. यामागे अनेक कारणे असू शकतात. हे समजून घेणे महत्त्वाचे आहे की, ही तिची वैयक्तिक समस्या नसून, अनेकदा बाह्य किंवा अंतर्गत घटकांमुळे असे होऊ शकते. खाली काही संभाव्य कारणे आणि त्यावर तुम्ही काय करू शकता याबद्दल माहिती दिली आहे:
संभाव्य कारणे:
शारीरिक कारणे:
- हार्मोनल बदल (उदा. प्रसूतीनंतर, रजोनिवृत्ती जवळ आल्याने).
- काही औषधे (उदा. अँटीडिप्रेसंट्स, गर्भनिरोधक गोळ्या).
- आरोग्याच्या समस्या (उदा. थायरॉईड, मधुमेह, उच्च रक्तदाब).
- लैंगिक संबंधांदरम्यान वेदना (उदा. योनीमार्गातील कोरडेपणा, संसर्ग).
- थकवा किंवा झो