वेब होस्टिंग
डोमेन (Domain) आणि होस्टिंग (Hosting) साठी अनेक कंपन्या उपलब्ध आहेत, त्यापैकी काही प्रमुख आणि लोकप्रिय कंपन्या खालीलप्रमाणे आहेत:
- Hostinger ही एक लोकप्रिय होस्टिंग कंपनी आहे. Hostinger India
- फायदे: स्वस्त होस्टिंग प्लॅन, चांगले सर्व्हर स्पीड आणि २४/७ सपोर्ट.
- Bluehost ही WordPress साठी शिफारस केलेली कंपनी आहे. Bluehost
- फायदे: उत्तम अपटाइम, वर्डप्रेस इंटिग्रेशन आणि चांगले ग्राहक समर्थन.
- GoDaddy ही डोमेन रजिस्ट्रेशन आणि होस्टिंगसाठी खूप मोठी कंपनी आहे. GoDaddy
- फायदे: डोमेन रजिस्ट्रेशनमध्ये मोठी निवड, वापरण्यास सोपे इंटरफेस.
- HostGator ही देखील एक चांगली होस्टिंग कंपनी आहे. HostGator
- फायदे: विविध होस्टिंग पर्याय, चांगले ग्राहक समर्थन.
- SiteGround ही उत्तम सर्व्हर स्पीड आणि सुरक्षिततेसाठी ओळखली जाते. SiteGround
- फायदे: जलद सर्व्हर, उत्कृष्ट सुरक्षा आणि वर्डप्रेससाठी खास सुविधा.
आपल्या गरजेनुसार आणि बजेटनुसार आपण यापैकी कोणत्याही कंपनीची निवड करू शकता.
वेब होस्टिंग म्हणजे काय?
वेब होस्टिंग (Web hosting) म्हणजे इंटरनेटवर (Internet) तुमची वेबसाइट (Website) किंवा वेब ॲप्लिकेशन (Web application) लोकांना पाहण्यासाठी उपलब्ध करून देण्याची सेवा आहे.
हे कसे काम करते:
- वेब होस्टिंग कंपन्या (Web hosting companies) मोठे सर्व्हर (Server) चालवतात. हे सर्व्हर २४ तास इंटरनेटला जोडलेले असतात.
- तुम्ही तुमची वेबसाइट फाईल्स (Website files), जसे की HTML, CSS, images आणि database हे सर्व्हरवर अपलोड करता.
- जेव्हा कोणी तुमच्या वेबसाइटचे नाव (Domain name) ब्राउझरमध्ये (Browser) टाकतो, तेव्हा त्या व्यक्तीचा ब्राउझर सर्व्हरला रिक्वेस्ट (Request) पाठवतो.
- सर्वर तुमच्या वेबसाइटची फाईल्स ब्राउझरला पाठवतो आणि वापरकर्त्याला तुमची वेबसाइट दिसते.
वेब होस्टिंगचे प्रकार:
- शेअर्ड होस्टिंग (Shared hosting): एकाच सर्व्हरवर अनेक वेबसाइट्स होस्ट केल्या जातात.
- व्हीपीएस होस्टिंग (VPS hosting): एक सर्व्हर अनेक व्हर्च्युअल सर्व्हरमध्ये विभागलेला असतो.
- डेडिकेटेड होस्टिंग (Dedicated hosting): तुमच्या वेबसाइटसाठी पूर्णपणे एक सर्व्हर असतो.
- क्लाऊड होस्टिंग (Cloud hosting): अनेक सर्व्हर मिळून तुमच्या वेबसाइटला होस्ट करतात.
ॲक्युरसी:
वरील माहिती शक्य तितकी अचूक देण्याचा प्रयत्न केला आहे.

वेबसाईट चा डेटा आणि फाईली साठवून ठेवण्यासाठी तयार करण्यात येणाऱ्या सर्व्हर स्पेस ला किंवा जागेला वेब होस्टिंग असे म्हणतात. तसेच वेबसाईट ला इंटरनेट वर प्रकाशित करण्यासाठी किंवा वेबसाईट होस्ट करण्यासाठी होस्टिंग सेवेची खूप आवश्यकता असते.
ब्लॉगस्पॉट डेटा वेबसाईटवर मायग्रेट करण्याची प्रक्रिया:
- डेटा एक्सपोर्ट करा: तुमच्या ब्लॉगस्पॉट अकाउंटमध्ये लॉग इन करा. 'सेटिंग्ज' मध्ये जाऊन 'इम्पोर्ट अँड बॅकअप' (Import & Backup) ऑप्शन निवडा. त्यानंतर 'एक्सपोर्ट ब्लॉग' (Export Blog) वर क्लिक करून तुमच्या ब्लॉगचा डेटा XML फाईलमध्ये डाउनलोड करा.
- वर्डप्रेस (WordPress) इंस्टॉल करा: तुमच्या होस्टिंग अकाउंटवर वर्डप्रेस इंस्टॉल करा. बहुतेक होस्टिंग प्रोवाइडर 'वन-क्लिक इंस्टॉलेशन' चा पर्याय देतात, ज्यामुळे वर्डप्रेस इंस्टॉल करणे सोपे होते.
- डेटा इम्पोर्ट करा: वर्डप्रेसमध्ये लॉग इन करा. 'टूल्स' (Tools) मध्ये जाऊन 'इम्पोर्ट' (Import) वर क्लिक करा. ब्लॉगस्पॉट इम्पोर्टर निवडा आणि XML फाईल अपलोड करा.
- थीम आणि प्लगइन: तुमच्या आवडीनुसार थीम निवडा आणि इंस्टॉल करा. आवश्यक प्लगइन (plugins) जसे की SEO, सुरक्षा आणि संपर्क फॉर्म (contact form) प्लगइन इंस्टॉल करा.
डोमेन आणि होस्टिंग निवडताना घ्यावयाची काळजी:
- डोमेन नाव: तुमच्या व्यवसायाशी संबंधित किंवा लक्षात राहील असे डोमेन नाव निवडा. डोमेन नेम रजिस्ट्रार (Domain Name Registrar) जसे GoDaddy, Namecheap इ. वर डोमेन उपलब्ध आहे का ते तपासा.
- होस्टिंग: होस्टिंग निवडताना तुमच्या वेबसाईटच्या गरजेनुसार होस्टिंग প্ল্যান निवडा. शेअर्ड होस्टिंग (Shared Hosting), VPS होस्टिंग (VPS Hosting) आणि क्लाउड होस्टिंग (Cloud Hosting) असे पर्याय उपलब्ध आहेत. सुरुवातीला शेअर्ड होस्टिंग पुरेसे असते.
काही विश्वसनीय डोमेन आणि होस्टिंग प्रोवाइडर:
- GoDaddy: GoDaddy हे डोमेन आणि होस्टिंगसाठी लोकप्रिय आहे.
- Bluehost: Bluehost वर्डप्रेससाठी उत्तम मानले जाते.
- HostGator: HostGator हे सुद्धा एक चांगले होस्टिंग प्रोवाइडर आहे.
इतर महत्वाचे मुद्दे:
- SSL सर्टिफिकेट: तुमच्या वेबसाईटसाठी SSL सर्टिफिकेट (SSL Certificate) नक्की खरेदी करा. हे तुमच्या वेबसाईटला सुरक्षित ठेवते.
- वेबसाईट बॅकअप: नियमितपणे तुमच्या वेबसाईटचा बॅकअप (Backup) घ्या.
वेब होस्टिंग म्हणजे काय?
या प्रश्नाचं उत्तर जाणून घेण्यासाठी आपण एक उदाहरण पाहू. आपल्याला घर बांधायचे असेल तर नेमकी कशाची गरज पडते?
१. आपल्याला कोणतं लोकेशन योग्य आहे आपण ते ठरवतो.
२. हव्या असणाऱ्या लोकेशनवर जागा ठरवतो.
३. त्याची योग्य ती किंमत देऊन जागा विकत घेतो.
४. यानंतर त्या जागेवर घर बांधतो.
वेबसाईटच देखील असंच असतं. आपल्याला हवं असणार लोकेशन (पत्ता) म्हणजे डोमेन नेम. जागा म्हणजे होस्टिंग ज्यावर आपलं घर उभं असतं. आणि घर म्हणजेच होस्टिंग. आता आपल्याला तितकं मोठं घर हवं तितकी मोठी जागा देखील हवी. याचप्रमाणे जितकी मोठी वेबसाईट तितकी मोठी होस्टिंग त्यासाठी आवश्यक असते. आपल्या वेबसाईटवरील सर्व कोड, फोटो, लेख हे होस्टींगवर सेव्ह होत असतात.
होस्टिंगचे प्रामुख्याने ३ प्रकार पडतात.
१. शेअर्ड होस्टिंग
२. व्हीपीएस होस्टिंग
३. डेडीकेटेड होस्टिंग
वेब होस्टिंगचे प्रकार समजून घेण्यासाठी अजून एक सोपं उदाहरण पाहता येईल.
१. शेअर्ड होस्टिंग म्हणजे एक कुटुंब समजा. अशा वेळी तुम्हाला आवश्यक असणाऱ्या गोष्टी सर्व जण मिळून घेतात. यामुळे येणारा खर्च विभागला गेल्यामुळे प्रत्येकाच्या वाटेला कमी येतो. याच्या नावातच शेअर्ड आहे.
२. व्हीपीएस होस्टिंग म्हणजे एक अपार्टमेंट समजून घेता येईल. यात जागा अधिक मिळते परंतु यासाठी थोडी जास्त किंमत मोजावी लागते.
३. डेडीकेटेड होस्टिंग म्हणजे एक कॉलनी. यात खूप जास्त स्पेस असला तरी सर्व सुरळीत चालावं यासाठी जास्त मेहनत लागते. यामुळे यासाठी येणारा खर्च देखील अधिक असतो.
सौरभ दिवटे
CEO
कॉप्टरव्हीजन इन्फोकॉम प्रायव्हेट लिमिटेड
~ www.Qoptervzn.com ~
कंपनीचे बिजनेसेस -
www.ApnaSaman.com
ईकॉमर्स ( ऑनलाईन शॉपिंग वेबसाईट )
www.GrowthApple.com
सॉफ्टवेयर, एप्लिकेशन्स, वेबसाईट्स डेव्हलपमेंट आणि डिजिटल मार्केटिंग ची वेबसाईट
www.GrowthApple.xyz
वेब होस्टिंग, डोमेन, VPS च्या सेवा देणारी वेबसाईट