नास्ती (Nasti) वर्गीकरण, ज्याला 'शून्य कचरा' (Zero Waste) असेही म्हणतात, कचरा कमी करण्याच्या आणि पुनर्वापराच्या पद्धतींवर आधारित आहे. याचा उद्देश कचरा निर्माण होणे टाळणे आणि नैसर्गिक संसाधनांचे संरक्षण करणे आहे. नास्ती वर्गीकरणाच्या काही प्रमुख पद्धती खालीलप्रमाणे आहेत:

1. कचरा निर्मिती कमी करणे (Reduce):
   • वस्तूंचा वापर कमी करणे: अनावश्यक वस्तू खरेदी करणे टाळा.
   • पुनर्वापर करण्यायोग्य वस्तूंचा वापर: प्लास्टिक पिशव्यांऐवजी कापडी पिशव्या, प्लास्टिक बाटल्यांऐवजी स्टीलच्या बाटल्या वापरा.
   • डिजिटल पर्याय: कागदाचा वापर कमी करण्यासाठी डिजिटल माध्यमांचा वापर करा.
2. पुनर्वापर (Reuse):
   • वस्तू पुन्हा वापरणे: जुन्या वस्तूंचा पुनर्वापर करा, जसे की कपड्यांपासून उपयोगी वस्तू बनवणे.
   • देणगी: ज्या वस्तूंची आपल्याला गरज नाही, त्या गरजू लोकांना दान करा.
3. पुनर्चक्रण (Recycle):
   • कचरा वेगळा करणे: ओला कचरा आणि सुका कचरा वेगळा करा.
   • पुनर्चक्रण केंद्रांवर पाठवणे: प्लास्टिक, कागद, धातू आणि काचेच्या वस्तू पुनर्वापरासाठी पाठवा.
4. कंपोस्ट खत (Compost):
   • ओल्या कचऱ्याचे व्यवस्थापन: घरात ओल्या कचऱ्यापासून कंपोस्ट खत तयार करा, जे বাগিच्या कामासाठी उपयुक्त आहे.
   • शेतीसाठी वापर: कंपोस्ट खत शेतीत नैसर्गिक खत म्हणून वापरा.
5. खरेदी विचारपूर्वक करा (Rethink):
   • पर्यावरणास अनुकूल वस्तू खरेदी: वस्तू खरेदी करताना ती पर्यावरणपूरक आहे का, हे तपासा.
   • कमी पॅकेजिंग असलेल्या वस्तू खरेदी करा: ज्या वस्तूंचे पॅकेजिंग कमी आहे, अशा वस्तू खरेदी करा.

या पद्धतींचा अवलंब करून आपण कचरा कमी करू शकतो आणि पर्यावरणाचे रक्षण करू शकतो.

अधिक माहितीसाठी:

• शून्य कचरा (Zero Waste)
• मिशन झिरो वेस्ट (Mission Zero Waste)