तंत्रज्ञान

तुमच्या कॉम्प्युटरमध्ये ॲप्लिकेशन (Application) घेण्यासाठी अनेक मार्ग आहेत. तुमच्या ऑपरेटिंग सिस्टीमवर (उदा. Windows, macOS) आणि तुम्हाला कोणत्या प्रकारचे ॲप्लिकेशन हवे आहे यावर ते अवलंबून असते. खाली काही सामान्य पद्धती दिल्या आहेत:

1. इंटरनेटवरून डाउनलोड करून (Downloading from the Internet)

ही सर्वात सामान्य पद्धत आहे आणि बहुतेक ॲप्लिकेशन्ससाठी वापरली जाते:

1. ब्राउझर उघडा: तुमच्या कॉम्प्युटरवर Google Chrome, Mozilla Firefox किंवा Microsoft Edge सारखा कोणताही वेब ब्राउझर उघडा.

2. ॲप्लिकेशन शोधा: तुम्हाला हवे असलेले ॲप्लिकेशन ब्राउझरच्या सर्च बारमध्ये टाइप करा (उदा. "VLC Media Player डाउनलोड").

3. अधिकृत वेबसाइटला भेट द्या: सर्च रिझल्टमध्ये, ॲप्लिकेशनच्या अधिकृत वेबसाइटवर (Official Website) जाण्याचा प्रयत्न करा. अनधिकृत किंवा संशयास्पद वेबसाइटवरून डाउनलोड करणे टाळा, कारण त्यात व्हायरस असू शकतात.

4. डाउनलोड बटण शोधा: वेबसाइटवर तुम्हाला 'Download', 'Get App', 'Free Download' किंवा यासारखे बटण दिसेल. त्यावर क्लिक करा.

5. फाइल डाउनलोड करा: ॲप्लिकेशनची इन्स्टॉलेशन फाइल (Windows साठी साधारणपणे .exe फाइल, macOS साठी .dmg फाइल) तुमच्या कॉम्प्युटरवर डाउनलोड होईल. ती सहसा 'Downloads' फोल्डरमध्ये सेव्ह होते.

6. इन्स्टॉलेशन प्रक्रिया सुरू करा: डाउनलोड पूर्ण झाल्यावर, त्या फाइलवर दोनदा क्लिक करा (double-click) करून इन्स्टॉलेशन प्रक्रिया सुरू करा.

7. इन्स्टॉलेशन मार्गदर्शकाचे अनुसरण करा: एक इन्स्टॉलेशन विंडो (installation wizard) उघडेल. तुम्हाला 'Next', 'Agree' (अटी आणि शर्तींसाठी), 'Install' आणि शेवटी 'Finish' किंवा 'Close' यासारख्या बटणांवर क्लिक करून सूचनांचे पालन करावे लागेल. बहुतेक वेळा, डीफॉल्ट सेटिंग्ज (default settings) निवडणे सुरक्षित असते.

8. इन्स्टॉलेशन पूर्ण करा: एकदा इन्स्टॉलेशन पूर्ण झाल्यावर, तुम्हाला डेस्कटॉपवर ॲप्लिकेशनचा शॉर्टकट (shortcut) किंवा स्टार्ट मेनूमध्ये (Start Menu) ते ॲप्लिकेशन दिसेल.

2. ॲप स्टोअर वापरून (Using an App Store)

आधुनिक ऑपरेटिंग सिस्टिममध्ये ॲप्लिकेशन्स डाउनलोड करण्यासाठी समर्पित ॲप स्टोअर्स उपलब्ध आहेत, जे अधिक सुरक्षित आणि सोपे असतात:

• Windows साठी: Microsoft Store (मायक्रोसॉफ्ट स्टोअर) वापरा. हे स्टार्ट मेनूमध्ये सापडते.

• macOS साठी: Mac App Store (मॅक ॲप स्टोअर) वापरा, जे तुमच्या डॉक (Dock) मध्ये किंवा ॲप्लिकेशन्स फोल्डरमध्ये असते.

ॲप स्टोअर वापरण्याची प्रक्रिया:

1. संबंधित ॲप स्टोअर उघडा (उदा. Microsoft Store).

2. स्टोअरच्या सर्च बारमध्ये तुम्हाला हवे असलेले ॲप्लिकेशन शोधा.

3. ॲप्लिकेशन निवडल्यावर, 'Get', 'Install' किंवा 'Free' बटणावर क्लिक करा.

4. ॲप्लिकेशन आपोआप डाउनलोड होऊन इन्स्टॉल होईल.

महत्त्वाच्या गोष्टी लक्षात ठेवा:

• नेहमी अधिकृत स्त्रोतांवरून (Official Sources) ॲप्लिकेशन्स डाउनलोड करा.

• इन्स्टॉलेशन करताना दिसणाऱ्या परवानग्या (permissions) काळजीपूर्वक वाचा.

• तुम्ही डाउनलोड करत असलेल्या फाइलमध्ये व्हायरस (virus) किंवा मालवेअर (malware) नाहीत याची खात्री करण्यासाठी चांगल्या अँटीव्हायरस (Antivirus) सॉफ्टवेअरचा वापर करा.

जीमेल (Gmail) अकाउंट उघडणे खूप सोपे आहे. खालील पायऱ्या (steps) फॉलो करून तुम्ही तुमचे नवीन जीमेल अकाउंट तयार करू शकता:

1. गुगल अकाउंट तयार करण्याच्या पेजवर जा:

   तुमच्या वेब ब्राउझरमध्ये accounts.google.com/signup हे URL उघडा. हे गुगल अकाउंट तयार करण्याचे अधिकृत पेज आहे.

2. तुमची माहिती भरा:
   • नाव (First Name) आणि आडनाव (Last Name): तुमचे पहिले नाव आणि आडनाव योग्य ठिकाणी टाका.
   • वापरकर्तानाव (Username): तुमच्या अकाउंटसाठी एक युनिक वापरकर्तानाव निवडा. हे तुमचे जीमेल पत्ता असेल (उदा. तुमचेनाव@gmail.com). जर तुम्ही निवडलेले वापरकर्तानाव उपलब्ध नसेल, तर गुगल तुम्हाला काही पर्याय सुचवेल किंवा तुम्ही दुसरे नाव निवडू शकता.
   • पासवर्ड (Password): एक मजबूत पासवर्ड निवडा. तो किमान 8 अक्षरांचा असावा, ज्यात अक्षरे, संख्या आणि चिन्हे (उदा. !, @, #) यांचे मिश्रण असावे. हा पासवर्ड लक्षात ठेवा पण कोणासोबतही शेअर करू नका.
   • पासवर्डची पुष्टी करा (Confirm Password): तुम्ही वर टाकलेला पासवर्ड पुन्हा टाका.
3. पुढील (Next) वर क्लिक करा:

   वरील माहिती भरल्यानंतर 'Next' बटणावर क्लिक करा.

4. तुमची जन्मतारीख आणि लिंग निवडा:
   • तुमची जन्मतारीख (दिवस, महिना, वर्ष) टाका.
   • तुमचे लिंग (Gender) निवडा.
5. फोन नंबर सत्यापित करा (Verify Phone Number - ऐच्छिक पण शिफारस केलेले):

   गुगल तुमच्या अकाउंटच्या सुरक्षिततेसाठी तुमचा फोन नंबर मागू शकते. तुम्ही तुमचा फोन नंबर टाकला तर गुगल तुम्हाला एक व्हेरिफिकेशन कोड (Verification Code) SMS द्वारे पाठवेल. हा कोड एंटर करून तुमचा नंबर सत्यापित करा. हा पर्याय ऐच्छिक असला तरी, अकाउंट सुरक्षित ठेवण्यासाठी आणि पासवर्ड विसरल्यास तो रीसेट करण्यासाठी याची शिफारस केली जाते.

6. पुनर्प्राप्ती ईमेल (Recovery Email - ऐच्छिक):

   जर तुमच्याकडे दुसरे ईमेल अकाउंट असेल, तर ते पुनर्प्राप्ती ईमेल म्हणून देऊ शकता. यामुळे तुमचा पासवर्ड विसरल्यास किंवा अकाउंट लॉक झाल्यास ते परत मिळवणे सोपे होते.

7. गुगलच्या अटी आणि नियम (Terms and Conditions) मान्य करा:

   गुगलच्या सेवा अटी (Terms of Service) आणि गोपनीयता धोरण (Privacy Policy) वाचून घ्या. त्यानंतर 'I agree' (मी सहमत आहे) किंवा 'Accept' (स्वीकारा) बटणावर क्लिक करा.

8. तुमचे जीमेल अकाउंट तयार झाले आहे!

   एकदा तुम्ही अटी मान्य केल्या की, तुमचे जीमेल अकाउंट तयार होईल आणि तुम्ही ते वापरण्यास सुरुवात करू शकता.

या पायऱ्या वापरून तुम्ही अगदी सहजपणे तुमचे नवीन जीमेल अकाउंट उघडू शकता.

तुमच्या Jio डिव्हाइसचे (उदा. JioFi किंवा Jio राऊटर) युझरनेम आणि पासवर्ड बदलण्यासाठी, तुम्ही खालील सोप्या पायऱ्या फॉलो करू शकता:

1. डिव्हाइसला कनेक्ट करा:
   • सर्वप्रथम, तुमचा मोबाईल फोन किंवा कॉम्प्युटर तुमच्या Jio डिव्हाइसच्या (उदा. JioFi) वायफाय नेटवर्कशी कनेक्ट करा.
2. ऍडमिन पॅनल ऍक्सेस करा:
   • तुमच्या ब्राउझरमध्ये (उदा. Chrome, Firefox) नवीन टॅब उघडा.
   • ऍड्रेस बारमध्ये तुमच्या Jio डिव्हाइसचा आयपी ऍड्रेस (IP Address) टाइप करा. सामान्यतः हे 192.168.1.1 किंवा 192.168.20.1 किंवा 192.168.8.1 असू शकते. हा ऍड्रेस तुम्हाला तुमच्या Jio डिव्हाइसच्या मागील बाजूस असलेल्या स्टिकरवर मिळू शकतो.
   • एंटर दाबा.
3. लॉग इन करा:
   • तुम्हाला लॉग इन पेज दिसेल. येथे तुम्हाला युझरनेम (Username) आणि पासवर्ड (Password) टाकावा लागेल.
   • डिफॉल्ट युझरनेम सहसा admin किंवा administrator असतो.
   • डिफॉल्ट पासवर्ड सहसा admin, administrator किंवा डिव्हाइसच्या स्टिकरवर दिलेला असतो. काही वेळा तो jionet देखील असतो.
   • टीप: जर तुम्हाला डिफॉल्ट युझरनेम आणि पासवर्ड आठवत नसेल, तर तुमच्या Jio डिव्हाइसच्या मागील बाजूस किंवा खालील बाजूस असलेल्या स्टिकरवर तपासा.
4. वायफाय नाव (SSID) आणि पासवर्ड बदला:
   • लॉग इन केल्यानंतर, तुम्हाला डिव्हाइसच्या ऍडमिन पॅनलमध्ये प्रवेश मिळेल.
   • येथे तुम्हाला "Wi-Fi Settings", "Wireless Settings", "Network Settings" किंवा यासारखे पर्याय शोधावे लागतील.
   • त्यामध्ये तुम्हाला "SSID" (तुमच्या वायफायचे नाव) आणि "Wi-Fi Password" किंवा "WPA2-PSK Key" (तुमच्या वायफायचा पासवर्ड) बदलण्याचे पर्याय मिळतील.
   • तुम्हाला हवे असलेले नवीन वायफाय नाव आणि पासवर्ड टाका.
5. राऊटरचे लॉगिन युझरनेम आणि पासवर्ड (ऍडमिन पॅनलसाठी) बदला (ऐच्छिक पण शिफारस केलेले):
   • तुमच्या ऍडमिन पॅनलच्या लॉगिन क्रेडेंशियलची सुरक्षा वाढवण्यासाठी, तुम्ही ऍडमिन पॅनलमध्ये लॉग इन करण्यासाठी वापरले जाणारे युझरनेम आणि पासवर्ड देखील बदलू शकता.
   • यासाठी, "System Settings", "Management", "Login Password" किंवा "Admin Password" असे पर्याय शोधा.
   • नवीन युझरनेम आणि पासवर्ड सेट करा.
6. सेव्ह करा आणि रीस्टार्ट करा:
   • तुम्ही केलेले बदल "Apply", "Save" किंवा "Save Changes" बटणावर क्लिक करून जतन करा.
   • बदल लागू करण्यासाठी डिव्हाइस रीस्टार्ट होण्याची शक्यता आहे.
7. नवीन क्रेडेंशियल्ससह पुन्हा कनेक्ट करा:
   • डिव्हाइस रीस्टार्ट झाल्यावर, तुम्हाला तुमच्या मोबाईल किंवा कॉम्प्युटरला नवीन वायफाय पासवर्ड वापरून पुन्हा कनेक्ट करावे लागेल.

या पायऱ्या तुमच्या विशिष्ट Jio डिव्हाइस मॉडेलनुसार थोडे वेगळे असू शकतात.

Jio च्या डोंगल (ज्याला JioFi असेही म्हणतात) मध्ये थेट नेट शिल्लक (data balance) तपासण्यासाठी कोणतीही स्क्रीन नसते. तथापि, तुम्ही तुमच्या JioFi च्या कनेक्टेड Jio नंबरसाठी MyJio ॲप वापरून नेट तपासू शकता. यासाठी खालील पायऱ्या फॉलो करा:

1. MyJio ॲप डाउनलोड करा: तुमच्या स्मार्टफोनवर Google Play Store (Android साठी) किंवा Apple App Store (iOS साठी) वरून MyJio ॲप डाउनलोड आणि इंस्टॉल करा.
2. लॉग इन करा: ॲप उघडा आणि तुमच्या JioFi डिव्हाइसशी संबंधित असलेल्या Jio नंबरने लॉग इन करा. जर तुम्ही पहिल्यांदाच लॉग इन करत असाल, तर तुम्हाला OTP (One Time Password) द्वारे नंबर वेरिफाय करावा लागेल.
3. डेटा बॅलन्स तपासा: एकदा तुम्ही लॉग इन केल्यानंतर, ॲपच्या होम स्क्रीनवर तुम्हाला तुमच्या सक्रिय प्लॅनची माहिती आणि उर्वरित डेटा बॅलन्स दिसेल. 'Check Usage' किंवा 'Details' पर्यायावर क्लिक करून तुम्ही अधिक तपशील पाहू शकता.

इतर मार्ग:

• Jio वेबसाइट: तुम्ही Jio च्या अधिकृत वेबसाइट (www.jio.com) वर तुमच्या Jio नंबरने लॉग इन करूनही डेटा बॅलन्स तपासू शकता.
• ग्राहक सेवा: तुम्ही Jio ग्राहक सेवा (198 किंवा 1800-889-9999) ला कॉल करूनही तुमच्या JioFi च्या डेटा बॅलन्सबद्दल माहिती मिळवू शकता.

MyJio ॲप हा डेटा बॅलन्स तपासण्याचा सर्वात सोपा आणि जलद मार्ग आहे.

तांत्रिक घटकांमुळे समाजात होणारे बदल:

तांत्रिक घटक, ज्यांना आपण 'तंत्रज्ञान' असेही म्हणतो, मानवी समाजाच्या प्रत्येक पैलूमध्ये क्रांती घडवून आणत आहेत. त्यांनी आपल्या जगण्याच्या पद्धती, काम करण्याच्या सवयी आणि एकमेकांशी संवाद साधण्याच्या पद्धतींमध्ये मोठे बदल घडवले आहेत. खालील प्रमुख क्षेत्रांमध्ये हे बदल स्पष्टपणे दिसतात:

• दळणवळण (Communication):

  मोबाईल फोन, इंटरनेट आणि सोशल मीडियामुळे जगाच्या कोणत्याही कोपऱ्यातील लोकांशी संपर्क साधणे अत्यंत सोपे झाले आहे. ईमेल, मेसेजिंग ॲप्स आणि व्हिडिओ कॉलमुळे संवाद जलद आणि स्वस्त झाला आहे. यामुळे नातेसंबंध, व्यवसाय आणि जागतिक घटनांची माहिती तात्काळ उपलब्ध होते.

• शिक्षण (Education):

  तंत्रज्ञानाने शिक्षण सर्वसामान्यांसाठी अधिक सुलभ बनवले आहे. ई-लर्निंग प्लॅटफॉर्म, ऑनलाइन अभ्यासक्रम आणि डिजिटल लायब्ररीमुळे लोक घरबसल्या नवीन कौशल्ये शिकू शकतात. माहितीचा महासागर एका क्लिकवर उपलब्ध झाल्याने शिक्षणाचा आवाका वाढला आहे.

• अर्थव्यवस्था आणि रोजगार (Economy and Employment):

  नवीन तंत्रज्ञानामुळे अनेक नवीन उद्योग आणि नोकऱ्या निर्माण झाल्या आहेत (उदा. सॉफ्टवेअर डेव्हलप