बुद्धीवाद आणि अनुभववाद हे ज्ञानाच्या दोन प्रमुख विचारधारा आहेत. या दोन्ही विचारधारा ज्ञान कसे प्राप्त होते याबद्दल भिन्न दृष्टिकोन मांडतात.

• बुद्धीवाद ही विचारधारा ज्ञानाचा स्रोत बुद्धी आहे असे मानते.
• यानुसार, काही ज्ञान आपल्यात जन्मजात असते, जे आपल्याला अनुभवाशिवाय प्राप्त होते.
• बुद्धीवादी विचारवंत हे तर्क, अनुमान आणि अंतर्ज्ञानावर अधिक लक्ष केंद्रित करतात.
• गणित आणि तर्कशास्त्र ही बुद्धीवादाची उत्तम उदाहरणे आहेत.

• अनुभववाद ही विचारधारा ज्ञानाचा स्रोत अनुभव आहे असे मानते.
• यानुसार, आपल्याला जे काही ज्ञान मिळते ते इंद्रियांच्या माध्यमातून येणाऱ्या अनुभवांवर आधारित असते.
• अनुभववादी विचारवंत निरीक्षण, प्रयोग आणि अनुभवांवर अधिक भर देतात.
• विज्ञान हे अनुभववादाचे उत्तम उदाहरण आहे.

• बुद्धीवाद जन्मजात ज्ञानावर विश्वास ठेवतो, तर अनुभववाद अनुभवांवर आधारित ज्ञानावर जोर देतो.
• बुद्धीवादी तर्क आणि अंतर्ज्ञानाला महत्त्व देतात, तर अनुभववादी निरीक्षण आणि प्रयोगांना प्राधान्य देतात.
• बुद्धीवादामध्ये, ज्ञान हे अनुभवाशिवाय प्राप्त होऊ शकते, तर अनुभववाद नुसार अनुभव हा ज्ञानाचा एकमात्र स्रोत आहे.

एखाद्या त्रिकोणाच्या गुणधर्मांचे ज्ञान बुद्धीवादाने तर्काच्या आधारे प्राप्त होऊ शकते, तर विज्ञानातील नियम निरीक्षणातून आणि प्रयोगातून अनुभववादाने सिद्ध केले जातात.