2 उत्तरे
2
answers
मला पैनगंगा बद्दल माहिती सांगा?
2
Answer link
पैनगंगा नदी ही महाराष्ट्रातील विदर्भातल्या बुलढाणा कोलवड, वाशीम व यवतमाळ या जिल्ह्यांतून, आणि मराठवाड्यातल्या नांदेड आणि हिंगोली या जिल्ह्यांतून वाहणारी एक नदी आहे.
बुलढाणा जिल्ह्यातील बुदनेशवर अजिंठा डोंगर येथे पैनगंगा नदीचा उगम आहे. ही नदी वाशीम जिल्ह्यातील रिसोड तालुक्याच्या अगदी मध्यभागातून वाहते. यवतमाळ जिल्ह्याला अलौकिक वनसंपदा लाभली आहे. त्या जिल्ह्यातल्या, हिरवळीने नटलेल्या पैनगंगा अभयारण्याला तीन बाजूंनी स्पर्शून पैनगंगा वाहते. नदीच्या दुसऱ्या तीराला नांदेड जिल्हा आणि त्यातले किनवट अभयारण्य आहे.
किनवट तालुक्यात, पैनगंगा नदीवर सहस्रकुंड नावाचा धबधबा आहे. नदीचा प्रवाह खडकामधून विभागला आहे, त्यामुळे पाणी खाली कोसळताना दोन वेगवेगळ्या धारा पडतात. सोनधाबी आणि सहस्रकुंड धबधबा हे पैनगंगा अभयारण्याचे प्रमुख आकर्षण आहे.
पैनगंगा ही नदी बुलढाणा व यवतमाळ पठारावरून पूर्वेकडे वाहत जाते आणि यवतमाळच्या पूर्व सरहद्दीवर बल्लारपूर येथे वर्धा नदीला मिळते. ही नदी म्हणजे वाशीम व यवतमाळ जिल्हयांची दक्षिण सीमा आहे. नांदेड जिल्ह्यातील किनवट तालुक्यात पेंदा नागढव येथे पैनगंगा नदीच्या काठी नागनाथाचे मंदिर आहे
बुलढाणा जिल्ह्यातील बुदनेशवर अजिंठा डोंगर येथे पैनगंगा नदीचा उगम आहे. ही नदी वाशीम जिल्ह्यातील रिसोड तालुक्याच्या अगदी मध्यभागातून वाहते. यवतमाळ जिल्ह्याला अलौकिक वनसंपदा लाभली आहे. त्या जिल्ह्यातल्या, हिरवळीने नटलेल्या पैनगंगा अभयारण्याला तीन बाजूंनी स्पर्शून पैनगंगा वाहते. नदीच्या दुसऱ्या तीराला नांदेड जिल्हा आणि त्यातले किनवट अभयारण्य आहे.
किनवट तालुक्यात, पैनगंगा नदीवर सहस्रकुंड नावाचा धबधबा आहे. नदीचा प्रवाह खडकामधून विभागला आहे, त्यामुळे पाणी खाली कोसळताना दोन वेगवेगळ्या धारा पडतात. सोनधाबी आणि सहस्रकुंड धबधबा हे पैनगंगा अभयारण्याचे प्रमुख आकर्षण आहे.
पैनगंगा ही नदी बुलढाणा व यवतमाळ पठारावरून पूर्वेकडे वाहत जाते आणि यवतमाळच्या पूर्व सरहद्दीवर बल्लारपूर येथे वर्धा नदीला मिळते. ही नदी म्हणजे वाशीम व यवतमाळ जिल्हयांची दक्षिण सीमा आहे. नांदेड जिल्ह्यातील किनवट तालुक्यात पेंदा नागढव येथे पैनगंगा नदीच्या काठी नागनाथाचे मंदिर आहे
0
Answer link
पैनगंगा नदी ही भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक महत्त्वाची नदी आहे.
नदीचा उगम:
- पैनगंगा नदीचा उगम विदर्भातील बुलढाणा जिल्ह्यातील मेहकर तालुक्यात असलेल्या डोंगरकड्यांमध्ये होतो.
- ही नदीinitial nameAndani नावाने देखील ओळखली जाते.
नदीचा मार्ग:
- पैनगंगा नदी बुलढाणा, अकोला, यवतमाळ, वाशीम आणि नांदेड जिल्ह्यांतून वाहते.
- ही नदी पुढे तेलंगणा राज्यात प्रवेश करते.
- पैनगंगा नदी वर्धा नदीला मिळते आणि त्यांनतर दोघी नद्या एकत्रितपणे प्राणहिता नदीला मिळतात.
- प्राणहिता नदी पुढे गोदावरी नदीला मिळते.
उपनद्या:
- पैनगंगा नदीला अनेक उपनद्या मिळतात, त्यापैकी काही प्रमुख नद्या खालीलप्रमाणे आहेत:
- अरुणावती नदी
- Adan नदी
- पूजा नदी
- कयाधू नदी
- वाघाडी नदी
महत्व:
- पैनगंगा नदी विदर्भातील शेतकऱ्यांसाठी एक महत्त्वाची जलस्रोत आहे.
- या नदीच्या पाण्यामुळे परिसरातील शेती सिंचनाखाली येते.
- पैनगंगा नदीच्या किनारी अनेक गावे आणि शहरे वसलेली आहेत.
पैनगंगा नदीवरील प्रकल्प:
- पैनगंगा नदीवर अनेक लहान-मोठे जलविद्युत प्रकल्प आणि सिंचन प्रकल्प उभारले गेले आहेत.
- या प्रकल्पांमुळे परिसरातील लोकांना पिण्याच्या पाण्याची आणि सिंचनाची सोय झाली आहे.
इतर माहिती:
- पैनगंगा नदीच्या आजूबाजूचा परिसर नैसर्गिक सौंदर्याने नटलेला आहे.
- या नदीमध्ये विविध प्रकारचे जलचर प्राणी आणि वनस्पती आढळतात.
ही माहिती आपल्याला पैनगंगा नदीबद्दल अधिक माहिती देईल.