ग्रामपंचायत योजना
ग्रामपंचायतीचा कर नियमित भरणाऱ्यांसाठी महाराष्ट्र शासनासह विविध ग्रामपंचायतींकडून काही योजना आणि फायदे उपलब्ध आहेत.
थकीत कर भरणाऱ्यांसाठी ५०% सवलत योजना (महाराष्ट्र):
- महाराष्ट्र शासनाने 'समृद्ध पंचायत राज अभियान' अंतर्गत एक महत्त्वाची योजना सुरू केली आहे. या योजनेत १ एप्रिल २०२४ पर्यंतच्या घरपट्टी, पाणीपट्टी आणि इतर विविध करांच्या थकबाकीवर ५० टक्के सवलत दिली जात आहे.
- या योजनेनुसार, नागरिकांना केवळ ५०% रक्कम भरावी लागेल आणि उर्वरित ५०% रक्कम शासनाकडून माफ केली जाईल.
- ही सवलत घेण्यासाठी ३१ डिसेंबर २०२४ ही अंतिम मुदत आहे.
- ही योजना केवळ आर्थिक मदतीसाठी नसून, ग्रामीण भागातील अर्थव्यवस्थेच्या पुनर्बांधणीसाठी आणि ग्रामपंचायतींकडे विकास कामांसाठी अधिक निधी उपलब्ध करून देण्यासाठी आहे.
- यामध्ये निवासी मालमत्ता धारकांना लाभ मिळेल.
नियमित कर भरणाऱ्यांसाठी फायदे:
- शासकीय योजनांमध्ये प्राधान्य: नियमित करदात्यांना विविध शासकीय योजनांसाठी प्राधान्य दिले जाते.
- विकास योजनांमध्ये विशेष लाभ: गावातील विकास योजनांमध्ये त्यांना विशेष लाभ मिळतात.
- कर सवलत: आर्थिक वर्षाच्या पहिल्या सहा महिन्यांत (एप्रिल ते सप्टेंबर) चालू वर्षाचा संपूर्ण कर भरल्यास एकूण रकमेवर ५% सवलत दिली जाते.
- बक्षीस योजना: काही ग्रामपंचायतींनी नियमित कर भरणाऱ्या खातेदारांसाठी अभिनव बक्षीस योजना राबवल्या आहेत, ज्यात सोन्याची अंगठीसारखी बक्षिसे दिली जातात.
- दंड टाळणे: वेळेवर कर भरल्यास थकबाकीवर दरवर्षी आकारला जाणारा ५% दंड टाळता येतो.
- ग्रामपंचायत सेवांमध्ये सुलभता: नियमित कर भरल्यास ग्रामपंचायतीकडून प्रमाणपत्रे किंवा इतर कामांसाठी गेल्यास कोणतीही अडचण येत नाही आणि कर भरण्याची मागणी केली जात नाही.
कर न भरण्याचे दुष्परिणाम:
- ग्रामपंचायतीचा कर न भरल्यास थकबाकीच्या रकमेवर दरवर्षी व्याज लागते.
- कर भरला नाही, तर ग्रामपंचायतीला कराच्या रकमेच्या वस्तू जप्त करून लिलाव करण्याचा अधिकार असतो.
ग्रामपंचायतीच्या कराचा उपयोग:
ग्रामपंचायतीला मिळणाऱ्या कराच्या रकमेचा उपयोग गावातील मूलभूत सुविधा जसे की पाणीपुरवठा, स्वच्छता, रस्तेबांधणी, पथदिवे, दुरुस्ती आणि देखभालीसाठी होतो.
-
ध्वजारोहण आणि प्रभात फेरी:
15 ऑगस्टच्या दिवशी ग्रामपंचायतीमध्ये ध्वजारोहण केले जाते. प्रभात फेरीचे आयोजन केले जाते, ज्यात शालेय विद्यार्थी आणि नागरिक सहभागी होतात.
-
ग्रामसभा:
या दिवशी ग्रामसभेचे आयोजन केले जाते, ज्यात गावातील समस्यांवर चर्चा होते आणि विकास योजनांवर विचार केला जातो.
-
वृक्षारोपण कार्यक्रम:
गावामध्ये वृक्षारोपण कार्यक्रम आयोजित केला जातो, ज्यामुळे पर्यावरणाचे संरक्षण होते.
-
स्वच्छता मोहीम:
गावातील सार्वजनिक ठिकाणी स्वच्छता मोहीम राबवली जाते.
-
आरोग्य तपासणी शिबिर:
गावातील नागरिकांसाठी आरोग्य तपासणी शिबिराचे आयोजन केले जाते.
-
सांस्कृतिक कार्यक्रम:
देशभक्तिपर सांस्कृतिक कार्यक्रम आयोजित केले जातात, ज्यात शालेय विद्यार्थी आणि नागरिक भाग घेतात.
-
पुरस्कार वितरण:
गावातील उल्लेखनीय कार्य करणाऱ्या व्यक्तींना पुरस्कार देऊन गौरवण्यात येते.
-
शासकीय योजनांची माहिती:
गावातील नागरिकांना शासनाच्या विविध योजनांची माहिती दिली जाते, जसे की
- प्रधानमंत्री आवास योजना
- मनरेगा (MGNREGA)
- स्वच्छ भारत अभियान
- जल जीवन मिशन
-
अंगणवाडी कार्यक्रम:
अंगणवाडीमध्ये শিশুদের पोषण आहार वाटप आणि आरोग्य तपासणी केली जाते.