एड्स

एड्स ( acquired immunodeficiency syndrome ) हा मानवीodeficiency व्हायरस ( एचआयव्ही ) मुळे होणारा एक गंभीर आजार आहे. एचआयव्ही शरीराच्या रोगप्रतिकारशक्तीवर हल्ला करतो, ज्यामुळे शरीर इतर संक्रमण आणि रोगांना बळी पडते. एड्सची लक्षणे खालीलप्रमाणे आहेत:

• प्रारंभिक लक्षणे:
• ताप
• घसा खवखवणे
• पुरळ
• डोकेदुखी
• थकवा
• स्नायू दुखणे
• सांधेदुखी
• दीर्घकालीन लक्षणे:
• वजन कमी होणे
• सतत थकवा जाणवणे
• लिम्फ नोड्सला सूज येणे ( विशेषतः मान, बगल आणि groin मध्ये )
• अतिसार
• न्यूमोनिया
• त्वचेवर पुरळ आणि जखमा
• स्मरणशक्ती कमी होणे, नैराश्य आणि इतर न्यूरोलॉजिकल समस्या

एड्सची लक्षणे व्यक्तीनुसार बदलू शकतात. काही लोकांना अनेक वर्षे कोणतीही लक्षणे जाणवत नाहीत. एचआयव्हीचा संसर्ग झाल्यानंतर एड्स विकसित होण्यास 10-15 वर्षे लागू शकतात.

जर तुम्हाला एड्सची लक्षणे जाणवत असतील, तर डॉक्टरांचा सल्ला घेणे महत्त्वाचे आहे. लवकर निदान आणि उपचार घेतल्यास, एचआयव्ही संसर्गाची प्रगती कमी करता येते आणि एड्स होण्यापासून बचाव करता येतो.

अधिक माहितीसाठी, तुम्ही खालील वेबसाइट्सला भेट देऊ शकता:

• मेयो क्लिनिक
• एड्स.gov

एड्स ( Acquired Immunodeficiency Syndrome ) हा मानवी इम्युनोडेफिशियन्सी व्हायरस ( Human Immunodeficiency Virus- HIV ) मुळे होणारा एक संसर्गजन्य रोग आहे.

एड्स हा HIV बाधित व्यक्तीच्या शरीरातील काही विशिष्ट द्रव पदार्थांच्या ( Body fluids ) संपर्कात आल्याने पसरतो, ज्यात रक्त, वीर्य, योनीमार्गातील स्त्राव आणि स्तनपान यांचा समावेश होतो.

एड्स खालील प्रकारे पसरत नाही:

• स्पर्श करणे
• हाताने स्पर्श करणे
• एकाच Toilet चा वापर करणे
• एकाच ताटात जेवण करणे
• एकाच कपड्यांचा वापर करणे

एड्स (acquired immunodeficiency syndrome) चे निदान करण्यासाठी रक्तातील HIV (human immunodeficiency virus) अँटीबॉडीज आणि अँटीजेन्स शोधण्यासाठी चाचण्या केल्या जातात.

या चाचण्यांच्या आधारे एड्सचे निदान केले जाते.

अधिक माहितीसाठी, तुम्ही खालील संकेतस्थळांना भेट देऊ शकता:

1. एड्स (AIDS) - निदान MSD Manuals

अँटीरेट्रोव्हायरल थेरपी (Antiretroviral Therapy - ART):

इतर उपचार:

मानसिक आरोग्य:

महत्त्वाचे:

अधिक माहितीसाठी:

Disclaimer: ही माहिती केवळ सामान्य ज्ञानासाठी आहे आणि वैद्यकीय सल्ला नाही. तुमच्या डॉक्टरांशी बोलून योग्य उपचार घ्या.

एड्सचे जंतु (HIV) हवेत जिवंत राहू शकत नाही. HIV शरीराबाहेर फार काळ जिवंत राहू शकत नाही.

• कारण: HIV ला जिवंत राहण्यासाठी मानवी शरीराची गरज असते. जेव्हा HIV शरीराबाहेर येतो, तेव्हा तो लवकर निष्क्रिय होतो.
• CDC (Centers for Disease Control and Prevention) नुसार: HIV हवेत, पाण्यात किंवा इतर ठिकाणी जास्त वेळ जिवंत राहू शकत नाही.

त्यामुळे, HIV हवेतून पसरण्याची शक्यता नाही. तो संक्रमित व्यक्तीच्या शरीरातील द्रव्यांच्या (bodily fluids) माध्यमातून पसरतो, जसे की रक्त, वीर्य, योनिमार्गातील स्त्राव आणि स्तनपान.

अधिक माहितीसाठी, आपण CDC (Centers for Disease Control and Prevention) ची वेबसाइट पाहू शकता: https://www.cdc.gov/

या संक्षेप शब्दांचे विस्तारित रूप खालीलप्रमाणे:

• बीएड (B.Ed.): बॅचलर ऑफ एज्युकेशन (Bachelor of Education). हा शिक्षण क्षेत्रातील पदवी अभ्यासक्रम आहे.
• डीएड (D.Ed.): डिप्लोमा इन एज्युकेशन (Diploma in Education). हा शिक्षण क्षेत्रातील पदविका अभ्यासक्रम आहे. आता या कोर्सला डी. एल. एड (D. El. Ed) म्हणतात, ज्याचा अर्थ डिप्लोमा इन एलिमेंटरी एज्युकेशन (Diploma in Elementary Education) आहे.
• एड्स (AIDS): अक्वायर्ड इम्युनोडेफिशियेंसी सिंड्रोम (Acquired Immunodeficiency Syndrome). हा HIV विषाणूच्या संसर्गामुळे होणारा रोग आहे.

DEd चा फुल फॉर्म: तुम्ही 'DEd' चा फुल फॉर्म विचारला आहे, परंतु 'DEd' असं काही नसतं. D.Ed (Diploma in Education) असतं, ज्याचा अर्थ 'शिक्षणामधील डिप्लोमा' आहे.

बीडचा फलटण: बीड हे एक शहर आहे आणि फलटण हे देखील एक शहर आहे, पण ह्या दोन्हीमध्ये काही संबंध नाही. फलटण हे सातारा जिल्ह्यामध्ये आहे.

डास जेव्हा आपल्याला चावतात तेव्हा ते आपलं रक्त शोषून घेतात. त्यामुळे ज्याला मलेरिया झाला आहे अशा व्यक्तीला डासानं चावा घेतला असल्यास मलेरियास कारणीभूत असणारे रोगजंतू त्या रक्तातून डासांच्या शरीरात शिरतात. असे डास इतरांना चावले तर त्या चाव्यातून मलेरियाचे रोगजंतू त्या निरोगी व्यक्तीच्या शरीरात शिरतात. तिलाही मलेरियाची बाधा होते.

आपण याचा अनुभव घेतलेला असतो. तर मग असा प्रश्न पडतो, की ज्या व्यक्तीला एड्स झाला आहे अशा व्यक्तीला चावलेला डास इतर कोणाला चावला तर त्या चाव्यातून एड्सची लागण होणार नाही का? एड्स झालेल्या व्यक्तीच्या रक्तात एड्सला कारणीभूत असणारे एचआयव्ही जातीचे विषाणू वावरत असतात हे खरं आहे. म्हणून तर अशा व्यक्तीला इंजेक्शन देताना वापरलेली सिरिंज दुसऱ्या कोणाला तरी इंजेक्शन देण्यासाठी वापरली तर त्या व्यक्तीलाही एड्सची बाधा होऊ शकते. एवढंच काय, पण एड्स झालेल्या व्यक्तीची दाढी किंवा मुंडण करण्यासाठी वापरलेला वस्तरा निर्जंतुक न करता दुसऱ्यासाठी वापरला तरीही त्या वस्तऱ्याला चिकटलेल्या रक्ताच्या थेंबांमधून एचआयव्हीचा शिरकाव दुसऱ्याच्या शरीरात होऊ शकतो, तर मग तो डासांच्या चाव्यामधून का नाही होणार, हा प्रश्न म्हणूनच सयुक्तिक वाटतो. कोणतेही विषाणू परोपजीवी असतात. त्यांना जगण्यासाठी आणि आपल्या वाढीसाठी विशिष्ट यजमान पेशींची गरज भासते. एचआयव्हीचे विषाणू मानवी शरीरातल्या टी-लिम्फ पेशींना आपले यजमान बनवतात. त्यांच्या जिवावर आपली गुजराण करत ते रक्तात वाढत राहतात. अशा रक्ताचा घास जेव्हा एखादा डास घेतो तेव्हा त्यातले काही विषाणू डासाच्या शरीरात निश्चितच प्रवेश करतात; पण तिथं त्या विषाणूंना आपल्या यजमान पेशी सापडत नाहीत. डासाच्या शरीरातल्या पेशींवर ते विषाणू जगू शकत नाहीत. मलेरियाच्या रोगजंतूंच्या वाढीतला काही भाग डासाच्या शरीरातच होत असतो. त्यामुळे ते तगून राहतात. तशी परिस्थिती एड्सच्या रोग्याच्या रक्ताचा घास घेणाऱ्या डासाबाबतीत नसते. त्यामुळे डासाच्या शरीरात शिरलेल्या एचआयव्हीच्या विषाणूंची वाढ तर होतच नाही; पण डासाच्या पचनसंस्थेकडून त्या विषाणूंचं विघटन होऊन त्यांचा नायनाट होतो. त्यामुळे असा डास जेव्हा दुसऱ्या निरोगी

व्यक्तीला चावतो तेव्हा त्या व्यक्तीच्या शरीरात टोचण्यासाठी एचआयव्ही विषाणू हजरच नसतात. अर्थात, अशा डासांच्या चाव्यामुळं त्या निरोगी व्यक्तीला एड्सची बाधा होण्याची शक्यताच उरत नाही..