व्यक्ती
तुम्ही ललई सिंग यादव यांच्याबद्दल विचारत असाल, जे उत्तर प्रदेशातील एक महत्त्वाचे सामाजिक सुधारक आणि कार्यकर्ते होते.
- पूर्ण नाव: ललई सिंग यादव
- जन्म: 1 सप्टेंबर 1911, झाँसी, उत्तर प्रदेश
- मृत्यू: 7 फेब्रुवारी 1993
- कार्यक्षेत्र:
- ते एक धैर्यवान सामाजिक सुधारक होते आणि त्यांनी समाजात समानता आणि न्याय प्रस्थापित करण्यासाठी महत्त्वपूर्ण योगदान दिले.
- त्यांनी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांच्या अनेक पुस्तकांचा हिंदीमध्ये अनुवाद केला, ज्यामुळे आंबेडकरांचे विचार उत्तर भारतात पोहोचण्यास मदत झाली.
- ते स्व-सन्मान चळवळीचे (Self-Respect Movement) एक प्रमुख नेते होते आणि त्यांनी दलित व मागासलेल्या वर्गाच्या हक्कांसाठी लढा दिला.
- त्यांना काही वेळा 'उत्तर भारताचे आंबेडकर' (Ambedkar of North India) असेही संबोधले जाते, कारण त्यांनी आंबेडकरांच्या विचारांना समाजात रुजवण्यासाठी अथक प्रयत्न केले.
- त्यांनी जातीय भेदभाव आणि अंधश्रद्धा यांच्या विरोधात आवाज उचलला.
त्यांचे कार्य आजही उत्तर प्रदेश आणि इतर राज्यांमध्ये दलित आणि मागासलेल्या समाजासाठी प्रेरणादायी मानले जाते.
पेरियार ई. व्ही. रामासामी (Periyar E. V. Ramasamy), ज्यांना सामान्यतः 'पेरियार' किंवा 'थंथई पेरियार' (आदरणीय वडील) म्हणून ओळखले जाते, हे तमिळनाडूतील एक अग्रगण्य समाजसुधारक, राजकारणी आणि द्रविड चळवळीचे प्रणेते होते.
-
जन्म आणि सुरुवातीचे जीवन: त्यांचा जन्म १७ सप्टेंबर १८७९ रोजी एरोड (Erode), मद्रास प्रेसिडेन्सी (सध्याचे तमिळनाडू) येथे एका संपन्न व्यापारी कुटुंबात झाला.
-
सामाजिक सुधारणा: पेरियार हे त्यांच्या 'आत्मसन्मान चळवळी'साठी (Self-Respect Movement) विशेषतः ओळखले जातात, जी १९२० च्या दशकात सुरू झाली. या चळवळीचा मुख्य उद्देश सामाजिक समता प्रस्थापित करणे, ब्राह्मणी वर्चस्वाला विरोध करणे आणि जातीव्यवस्था व धर्माच्या नावाखाली होणाऱ्या भेदभावाला आव्हान देणे हा होता.
-
जातिविरोधी आणि धर्मविरोधी भूमिका: त्यांनी हिंदू धर्मातील कर्मकांडे, अंधश्रद्धा आणि जातीव्यवस्थेवर तीव्र टीका केली. मानवी प्रतिष्ठेचे आणि तर्काचे समर्थन करत, त्यांनी कोणत्याही धार्मिक किंवा सामाजिक प्रणालीचा निषेध केला, जी माणसाला असमानतेने वागवते.
-
महिला हक्कांचे पुरस्कर्ते: पेरियार हे महिलांच्या हक्कांसाठी आणि लैंगिक समानतेसाठी एक कणखर पुरस्कर्ते होते. त्यांनी बालविवाहाचा निषेध केला आणि विधवा विवाह तसेच आंतरजातीय विवाहाचे जोरदार समर्थन केले. स्त्रियांना मालमत्तेचा अधिकार आणि शिक्षण मिळायला पाहिजे अशी त्यांची भूमिका होती.
-
राजकीय प्रवास: सुरुवातीला ते भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे सदस्य होते, परंतु १९२५ मध्ये त्यांनी काँग्रेसमधून बाहेर पडण्याचा निर्णय घेतला कारण त्यांना वाटले की काँग्रेस जातीय भेदभावाला प्रभावीपणे सामोरे जात नाही. त्यानंतर त्यांनी द्रविड चळवळ अधिक बळकट केली आणि 'द्रविडर कळघम' (Dravidar Kazhagam) या संस्थेची स्थापना केली.
-
वारसा: पेरियार यांनी तमिळनाडूच्या सामाजिक आणि राजकीय भूभागावर खोलवर प्रभाव पाडला. त्यांच्या विचारसरणीने द्रविड पक्षांच्या (जसे की DMK आणि AIADMK) स्थापनेला आणि त्यांच्या धोरणांना दिशा दिली. त्यांचे विचार आजही सामाजिक न्याय, समानता आणि आत्मसन्मानासाठी प्रेरणास्रोत आहेत.
त्यांचे निधन २४ डिसेंबर १९७३ रोजी झाले, परंतु त्यांचे विचार आजही तमिळनाडूमध्ये मोठ्या आदराने पाहिले जातात आणि सामाजिक सुधारणांच्या चर्चेत ते महत्त्वाचे ठरतात.
'जय जवान जय किसान' हे घोष वाक्य लाल बहादूर शास्त्री यांनी 1965 मध्ये भारत-पाकिस्तान युद्धाच्या वेळी दिले. याचा अर्थ 'सैनिकांचा विजय असो, शेतकऱ्यांचा विजय असो' असा होतो. हे वाक्य सैनिकांचे शौर्य आणि शेतकऱ्यांचे महत्त्व दर्शवते.
लाल बहादूर शास्त्री हे भारताचे दुसरे पंतप्रधान होते. त्यांनी देशाच्या विकासात आणि प्रगतीमध्ये महत्त्वपूर्ण योगदान दिले.
अधिक माहितीसाठी, आपण खालील लिंकवर क्लिक करू शकता: